Trời chuyển rét, đèn áp suất lốp bật sáng: tự kiểm tra lốp, nước làm mát, nước rửa kính, lưỡi gạt mưa tại nhà
Cập nhật: 31/10/2026. Áp dụng khuyến cáo của hãng lốp và sách hướng dẫn sử dụng của hãng xe; mốc, mức cụ thể luôn theo sách của đúng chiếc xe bạn đi.
Sáng đầu tuần, gió mùa về, anh Hùng ở Yên Mỹ ra sân lấy xe đi làm ở khu công nghiệp Phố Nối. Đề máy xong, đèn vàng báo áp suất lốp bật sáng. Hôm trước xe vẫn bình thường, anh không nhớ có cán phải đinh. Anh nên bơm ngay, hay đi tiếp rồi tính?
Tình huống minh họa: nhân vật và sự việc là giả định. Mọi con số, khuyến cáo trong bài có dẫn nguồn.
Trả lời nhanh: Trời lạnh làm áp suất lốp tụt thật: theo hãng lốp Continental, nhiệt độ giảm 10°C thì áp suất giảm 0,07 – 0,14 bar (1 – 2 psi). Đo lại cả 4 lốp khi lốp nguội, bơm theo tem ở khung cửa xe. Nhân tiện mở nắp capo xem nước làm mát (giữa vạch MIN – MAX, lúc máy nguội), nước rửa kính và lưỡi gạt mưa: những việc này người lái tự làm được ở nhà.
Bước 1: Lốp tụt hơi vì trời lạnh, đo lại khi lốp nguội
Không khí trong lốp co lại khi trời lạnh. Continental ghi: khi nhiệt độ giảm 10°C, áp suất lốp giảm từ 0,07 đến 0,14 bar (1 – 2 psi). Michelin cũng ghi lốp mất trung bình khoảng 1 psi cho mỗi 10°F nhiệt độ giảm.
Cách làm cho đúng:
- Đo khi lốp nguội. Continental khuyên đo vào sáng sớm hoặc khi xe chưa chạy trong vài giờ; hãng lốp Cooper cũng khuyên đo khi xe chưa chạy trong vài giờ.
- Bơm theo tem của xe, không theo số in trên thành lốp. Continental chỉ chỗ tìm: khung cửa xe, nắp bình xăng hoặc sách hướng dẫn.
- Đo ít nhất 2 tuần một lần. Continental và The AA (Ireland) cùng khuyên như vậy.
Nếu bơm đủ mà đèn vẫn sáng, hoặc một lốp tụt nhanh hơn hẳn các lốp còn lại, có thể lốp bị thủng chậm, nên mang đi kiểm tra. Xem thêm Đọc thông số lốp ô tô và Đèn cảnh báo trên đồng hồ ô tô.
Bước 2: Mở capo, nhìn bình nước làm mát lúc máy nguội
The AA (Ireland) coi việc kiểm tra đủ nước làm mát là phần thiết yếu khi chuẩn bị cho mùa đông. Sách hướng dẫn của Kia (bản 2024) ghi những điểm người lái tự làm được:
- Mực nước làm mát phải nằm giữa vạch MAX và MIN (F và L) ở thành bình.
- Chỉ kiểm tra khi động cơ nguội. Không mở nắp bình khi động cơ và két nước còn nóng: nước nóng và hơi có thể phun ra dưới áp suất, gây bỏng nặng.
- Dung dịch chống đông pha không quá 60% và không dưới 35%; nước pha dùng nước khử ion hoặc nước mềm, không dùng nước cứng.
Mực nước dưới vạch MIN thì châm đúng loại dung dịch ghi trong sách xe mình. Nếu vừa châm mà ít hôm sau lại hụt, nên đưa xe đi kiểm tra. Một số xe điện làm mát pin bằng chất lỏng; mốc kiểm tra theo sổ của từng mẫu xe, xem bài Bảo dưỡng ô tô định kỳ.
Bước 3: Nước rửa kính: tiêu nhanh vào mùa hanh, mùa mưa phùn
Ngày hanh khô bụi bám kính, sáng mưa phùn xe phía trước hắt nước bẩn lên kính: đó là lúc cần nước rửa kính. Báo Pháp luật Việt Nam khuyên mùa rét luôn đổ đầy dung dịch rửa kính.
Sách hướng dẫn Kia (bản 2026) dặn:
- Đồng hồ báo thiếu nước rửa kính thì châm ngay.
- Dùng nước rửa kính chuyên dụng; lúc không có thì tạm dùng nước sạch.
- Không đổ nước làm mát hay dung dịch chống đông vào bình nước rửa kính: phun lên kính sẽ làm giảm tầm nhìn và có thể hỏng sơn, chi tiết trang trí.
Bước 4: Lưỡi gạt mưa: mòn cả khi không dùng
Fiat ghi: lưỡi gạt mòn cả khi để yên, vì nắng nóng, trời lạnh, bụi và tia cực tím. Hãng khuyên kiểm tra lưỡi gạt 6 tháng một lần, thay cả cặp cùng lúc vì hai lưỡi lệch tuổi sẽ gạt kém.
Tự kiểm tra ở nhà:
- Dựng cần gạt lên, nhìn và vuốt nhẹ lưỡi cao su: nếu thấy rách, nứt hoặc bong khỏi khung thì nên thay.
- Phun nước, bật gạt: theo tài liệu hướng dẫn của Bosch, gạt để lại vệt trên vùng nhìn chính thì nên thay lưỡi mới; gạt rung giật để lại vết thì cần thay gấp.
- Lau lưỡi cao su bằng khăn sạch thấm dung dịch chuyên dụng, cả hai mặt (Fiat). Kia dặn không dùng xăng, dầu hỏa, dung môi pha sơn lên lưỡi gạt.
- Hạ cần gạt nhẹ tay. Kia lưu ý không để cần gạt đập xuống kính vì có thể làm mẻ, nứt kính.
Ngày hanh khô, đừng bật gạt trên kính khô: Báo Hà Tĩnh (theo báo Lao Động) cho biết gạt làm việc khó hơn trên kính khô, nên phun nước rửa kính trước rồi mới gạt.
Bảng tra nhanh: tự kiểm tra xe đầu đông
| Hạng mục | Kiểm tra lúc nào | Đạt khi | Nguồn |
|---|---|---|---|
| Áp suất lốp | Sáng sớm, lốp nguội; ít nhất 2 tuần/lần | Bằng số trên tem khung cửa | Continental, Cooper, The AA |
| Nước làm mát | Động cơ nguội | Giữa vạch MIN – MAX | Kia |
| Nước rửa kính | Khi có báo thiếu; mùa rét giữ luôn đầy | Đầy, đúng loại, không lẫn nước làm mát | Kia, Báo Pháp luật Việt Nam |
| Lưỡi gạt mưa | 6 tháng/lần | Không rách, không để vệt, không rung giật | Fiat, Bosch |
Ắc quy và kính mờ: đã có bài riêng
Xem bài Sáng lạnh xe không nổ và Kính ô tô mờ khi trời lạnh (dùng sấy kính, điều hòa).
Quay lại sáng hôm ấy của anh Hùng
Anh Hùng chỉ cần đo cả 4 lốp khi còn nguội, bơm đúng số trên tem cửa; lốp nào tụt nhiều hơn hẳn thì ghé tiệm kiểm tra. Cuối tuần, lúc máy nguội, mở capo xem nước làm mát, châm nước rửa kính, vuốt thử lưỡi gạt. Cần nhớ:
- Không mở nắp bình nước làm mát khi máy nóng; không đổ nước làm mát vào bình nước rửa kính.
- Phun nước rồi mới bật gạt; kiểm tra lưỡi gạt 6 tháng một lần, thay cả cặp.
Sáng rét không muốn tự lái đi xa, có thể xem bảng giá Taxi Yên Mỹ: xe điện 7 chỗ, giá theo km, chốt giá trước khi đi.
Nguồn tham khảo:
- Continental Tires (Canada): Tire pressure in winter
- Michelin: Prepare your car for winter
- Cooper Tires (Canada): Tire pressure in cold weather
- The AA Ireland: Winter car checks
- Kia Owner's Manual 2024: Engine coolant
- Kia Owner's Manual 2026: Washer fluid
- Kia Owner's Manual 2025: Wiper blade
- Fiat UK: Wiper blades
- Bosch: Tips and tricks concerning the maintenance of Bosch wiper blades (PDF)
- Báo Pháp luật Việt Nam: Ford chia sẻ kinh nghiệm bảo dưỡng, duy trì xe ô tô qua những đợt rét đỉnh điểm
- Báo Hà Tĩnh: "Thủ phạm" khiến cần gạt nước ôtô hoạt động kém hiệu quả
